Blog

23 aug / Mijn grote verkiezingsblog: De wedstrijd is begonnen

Vanaf vandaag begint mijn (bijna) dagelijkse verkiezingsblog waarin de agressieve aanvallen, mislukte verdedigingen en strategische beslissingen van de verschillende politieke partijen en hun kandidaten op de voet wordt gevolgd.

Met het “Nederland Kiest” NOS-verkiezingsdebat dat gisterenavond werd uitgezonden op Nederland 1, is de wedstrijd officieel geopend. Wie er gaat winnen en Nederland opnieuw een zeer moeilijke en complexe formatieperiode in mag loodsen is nog verre van zeker, maar bij deze:

De tussenstand

Rutte – Roemer: 1-1 (met een nieuwe doelpoging van Rutte op komst)

SP – de rest: 10-0 Hoe dan ook de feitelijke winnaar, met of zonder Premier Roemer (willen wellicht graag het pluche bekleden, maar zijn beter af als winnaars op de bank, dan als verliezers op het veld – de kans dat er echt een links kabinet komt is zeer klein)

VDD – PVV: 2-1 (de PVV doet het nog goed, maar zit toch op de reservebank)

PvdA – CDA: 2-1.5 (de socialisten vechten verbeten, de verdediging bij de CDA aarzelt)

D66 – GroenLinks: 2-1 (Pechtold heeft niets nieuws te vertellen maar stoot gestaag door, de bal bij GroenLinks zwabbert)

CU – SGP: 1.5-1 (ChristenUnie speelt on-attractief maar hebben een sterke aanvoerder, de mannenbroeders worden beloond voor balbezit)

De eerste nabeschouwingen: de grote 2

Het eerste grote “Nederland Kiest” debat van het nieuwe verkiezingsseizoen, dat werd gehost door de vertrouwde gezichten van Ferry Mingelen en Domique van der Heyde, was een gelikte show waarin het presentatie-duo nog de meeste spreektijd kreeg. De twee koplopers VVD en SP schitterden in afwezigheid. Het tekende de korte rondes van debatten die daardoor vooral werden gekenmerkt door de halfwassen oneliners en oppervlakkige optredens van de politieke midden- en ondermoot.

Men zou kunnen stellen dat het van weinig respect voor de kiezer getuigt dat zowel de VVD als de SP weigerde een afvaardiging te sturen. De kiezer wordt gewoon geacht op hen te stemmen, met of zonder goed verhaal.

Strategisch was deze keuze echter wel. Waarschijnlijk had Roemer er gisteren gewoon gestaan als Rutte ook was aangeschoven. Maar Mark hoopt op z’n premiersbonus en werpt zich op als een bestuurder die geen tijd heeft voor luttele politieke zaken. Roemer kan slechts verliezen door alsnog in z’n eentje op te draven. Het is niet chique om brandende pijlen af te vuren op de grote afwezige. Mocht hij gisteren wel plaats hebben genomen dan restte hem niets anders dan een debat met de verliezers. Door zijn fysieke afwezigheid torent Roemer hoog boven het gekrakeel van de kleinere partijen en werd de onrust en het ongemak van z’n linkse concurrenten (PvdA en GroenLinks) slechts pijnlijker zichtbaar. Zij konden nu niets met hun linkse munitie. De SP was immers niet aanwezig en mocht er een links kabinet komen dan hebben de PvdA en GroenLinks elkaar veel te hard nodig om tegenwicht te kunnen bieden aan hun zwaarlijvige coalitieleider. Herhaaldelijk roemde Sap haar socialistische collega Samsom. Beiden gooiden ze hun lege propjes naar afwezig rechts (lees: de grote man Rutte en een wankelend CDA). Ook Pechtold viel het een ander ten deel. Vooral toen het debat over de zorg ging gleed D66 onderuit. Zorg is nooit de sterke kant geweest van de Democraten en een pleidooi voor nog meer marktwerking (à la Amerikaanse stijl) is het laatste waar de Hollandse kiezer op wacht. De zelfverzekerde Arie Slob stond ondertussen stevig links van het midden Volgens veel twitteraars (waaronder van HP de Tijd) was hij het meest presidentieel “en dat wil wat zeggen”.

Door geen deel te nemen aan het debat wordt psychologisch gezien de afstand tussen de twee grote winnaars (VVD en SP) en de overige (wankelende en steunende) middenpartijen versterkt.

Toch kunnen Rutte en Roemer zich nog lang niet rijk rekenen. De strijd tussen deze twee titanen is er een van principes. Is meer marktwerking het antwoord op de crisis, of juist de terugkomst van een duidelijke staat die de economie leidt en bestuurt (met een naar Mao-neigende bravoure)? Moet de Euro worden gered, of moet Nederland terug naar de Florijnse zilvervloot?

Ondernemers en welgestelden stemmen graag op de premier die joviaal lachend z’n schouders ophaalt als het om chronisch gehandicapten of bijstandsmoeders gaat. Maar waarop stemt het “gewone” volk? Zij stemmen op de man die berispend z’n vinger opsteekt als de premier weer eens al te laconiek op een pijnlijke situatie reageert. Een strenge vader die zijn zoon wijst op z’n burgerlijke verantwoordelijkheid en echtelijke plichten voor een land in crisis. Roemer is de schoolmeester die het kwijnende Nederlandse onderwijs in de jaren van Paars verloren is. Hij appelleert aan een ingezonken onderbuik-gevoel op een manier die Pim en Geert vreemd is. Namelijk met het respect en een jaren-’50 fatsoen waar velen in deze samenleving zo naar snakken.

De VVD vertrouw je misschien je spaargeld toe, maar Rutte zou je niet graag je pensioensgeld laten beheren. Z’n reputatie als Koorbal en eeuwige student maakt hem te gehaaid en gelikt. Voor je het weet belegt hij je centjes voor je oudedag in short-sellers, put-opties en risicovolle beleggingsfondsen.

Op de SP zouden veel mensen nooit stemmen. Lang bungelde de partij onderaan in peilingen. Maar haar gestage opmars maakt van de partij een serieuzere optie (zo blijkt ook uit de tweede-voorkeur die de partij nu bij een groot deel van de kiezers heeft). De onschuldige hondenogen van Roemer, z’n volkse houding en goedlachse humor maken hem een betrouwbare vader en echtgenoot. Het is Roemers geloofwaardigheid die compenseert voor het schimmige verleden van z’n radicale protestpartij waarvan het bestuur nog steeds autoritaire trekjes vertoont.

Rutte wacht een grote klus om de gewone man niet alleen op een positieve manier in z’n portemonnee maar ook in z’n hart te raken. Roemer weet dat hij de rechterflank nooit naar zich toe kan trekken. Daarvoor is de SP te uiterst links. Dat hoeft ook niet. De gemiddelde kiezer verwacht van hem niet veel dan dat hij vooral zichzelf is. Open, transparant, innemend, de kerel met wie je graag een biertje drinkt. Wil hij echter bij het overige electoraat de angst wegnemen die er voor de SP bestaat dan zal hij zich toch echt coöperatiever op moeten stellen. Dus de volgende keer toch naar dat debat en als blok opereren met de linkerflank. Dan kan Roemer zich alvast opwerpen als de leider van de gewone man. De volkse jongen die premier werd en het old boys network voor eens en altijd uit het Torentje stootte.

Morgen: het achterhoedegevecht van de tweede divisie PvdA en CDA

1 Comment
  • Peter

    Intelligent en humoristisch commentaar, zoals we dat van jou mogen verwachten.. Ik zie uit naar het vervolg!

    Beantwoorden

Geef een reactie

X